फ्रान्स र स्पेनमा भयावह डढेलो: हजारौं विस्थापित, जलवायु परिवर्तन कारक
युरोपका विभिन्न भागमा पछिल्लो एक सातादेखि फैलिएको डढेलोले फ्रान्स र स्पेनलाई सबैभन्दा बढी प्रभावित पारेको छ। यी दुई देशमा लागेको भीषण आगलागीका कारण करिब ३ लाख २० हजार मानिसहरूलाई सुरक्षित स्थानमा सारिएको छ। वनजङ्गल मात्र नभई मानव बस्तीहरू समेत डढेलोको चपेटामा परेका छन्, जसले व्यापक भौतिक क्षति पुर्याएको छ र जनजीवन अस्तव्यस्त बनाएको छ।
फ्रान्समा दोस्रो विश्वयुद्धपछिको सबैभन्दा ठूला डढेलोहरूमध्येका यी आगलागी नियन्त्रणमा लिन अग्निनियन्त्रकहरूले अथक प्रयास गरिरहेका छन्। देशको दक्षिणपश्चिमी क्षेत्र, विशेषगरी जिरोन्द विभाग (Gironde department) र ल्यान्डस (Landes) जस्ता वनजङ्गलले ढाकिएका इलाकाहरू डढेलोबाट अत्यधिक प्रभावित छन्। डढेलोको धुवाँले बोर्डो सहरसम्म छोपे पनि हालसम्म त्यहाँका स्थानीय बासिन्दाहरूलाई सार्नु परेको छैन। तर, हजारौं हेक्टर वनजङ्गल नष्ट भइसकेको छ र यसको नियन्त्रण अझै चुनौतीपूर्ण बनेको छ। तीव्र हावा र सुख्खा मौसमका कारण आगलागी झन् फैलिरहेको छ, जसले अग्निनियन्त्रकहरूको कार्यमा अवरोध पुर्याएको छ र नियन्त्रण प्रयासलाई थप जटिल बनाएको छ।
स्पेनमा पनि डढेलोको अवस्था भयावह छ। यस वर्ष मात्र स्पेनले ३० भन्दा बढी ठूला डढेलोका घटनाहरूको सामना गरिसकेको छ। हालै, प्रधानमन्त्री पेद्रो सान्चेजले आगलागीले सबैभन्दा बढी क्षति पुर्याएका तीन प्रमुख क्षेत्रहरूमध्येको आभिलाको भ्रमण गरेका थिए। अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चार माध्यम रोएटर्सका अनुसार, आभिला क्षेत्रमा ५० हजार हेक्टरभन्दा बढी जमिन ध्वस्त भएको छ। डढेलोका कारण हजारौं मानिसहरू विस्थापित भएका छन् र उनीहरूको घरबार गुमेको छ। स्पेनमा उच्च तापक्रम र वर्षाको कमीले गर्दा वनजङ्गल अति सुख्खा बनेका छन्, जसले गर्दा सानो झिल्काबाट पनि ठूलो आगलागी सुरु हुने खतरा बढेको छ।
विश्व स्वास्थ्य सङ्गठन (WHO) ले जलवायु परिवर्तनले विश्वभर डढेलोको तीव्रता र आवृत्ति बढाउनमा महत्वपूर्ण भूमिका खेलेको चेतावनी दिएको छ। अत्यधिक गर्मी, खडेरी र सुख्खा हावापानीले गर्दा यस्ता प्राकृतिक प्रकोपको जोखिम बढिरहेको छ, जसले वनजङ्गलमा आगलागीको लागि अनुकूल वातावरण सिर्जना गर्दछ। युरोपमा फ्रान्स र स्पेन मात्र नभई स्कटल्यान्ड र इटलीका केही क्षेत्रमा पनि डढेलोका घटनाहरू देखिएका छन्, जसले यो समस्या युरोपव्यापी रहेको संकेत गर्दछ। यसले युरोपका धेरै देशहरूलाई जलवायु परिवर्तनका गम्भीर परिणामहरूको सामना गर्नुपर्ने चुनौती थपिएको छ।
यी डढेलोले पर्यावरणमा गम्भीर असर पुर्याउनुका साथै जैविक विविधतामा समेत ठूलो क्षति पुर्याएका छन्। लाखौं जीवजन्तुले वासस्थान गुमाएका छन् र पारिस्थितिक प्रणालीमा असन्तुलन पैदा भएको छ। युरोपेली देशहरूले अहिले तत्कालका लागि आगलागी नियन्त्रण र विस्थापितहरूको व्यवस्थापनमा ध्यान केन्द्रित गरिरहेका छन् भने दीर्घकालीन रूपमा जलवायु परिवर्तनका असरहरू न्यूनीकरण गर्ने रणनीति बनाउनुपर्ने आवश्यकता टड्कारो बनेको छ। मानवीय क्षति कम गर्न र भविष्यमा यस्ता विपत्तिहरूबाट बच्नका लागि अन्तर्राष्ट्रिय सहयोग र जलवायु परिवर्तन अनुकूलनका उपायहरू अपरिहार्य देखिन्छन्।
