वासिङ्टन, असोज २० गते। अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले क्यानाडासँगको व्यापार वार्ता पुनः सुरु गर्न आफूलाई कुनै हतार नभएको स्पष्ट पार्नुभएको छ। क्यानाडाले वर्षौंदेखि अमेरिकासँग अनुचित व्यवहार गरेको आरोप लगाउँदै उहाँले भविष्यको व्यापार सम्झौताका लागि ओटावा वासिङ्टनसँग ‘इमानदार’ हुनुपर्नेमा जोड दिनुभयो। यो भनाइ उत्तरी अमेरिकी स्वतन्त्र व्यापार सम्झौता (नाफ्टा) लाई प्रतिस्थापन गर्न भइरहेको नयाँ व्यापार सम्झौताको वार्ता प्रक्रिया गतिरोधमा परेका बेला आएको हो।
राष्ट्रपति ट्रम्पले आफ्नो ‘अमेरिका फर्स्ट’ नीतिको निरन्तरता स्वरूप क्यानाडामाथि विभिन्न व्यापारिक अवरोध खडा गरेको आरोप लगाउनुभयो। उहाँले क्यानाडाले अमेरिकाबाट ‘ठूलो मात्रामा शुल्क’ लिने गरेको दाबी गर्नुभयो, जसलाई दुई देशबीचको व्यापारिक असन्तुलनको मुख्य कारणका रूपमा प्रस्तुत गरिएको छ। ट्रम्पका अनुसार, क्यानाडाले आफ्नो अधिकांश व्यापार अमेरिकासँग गर्ने तर अमेरिकाले क्यानाडासँग तुलनात्मक रूपमा कम व्यापार गर्ने हुँदा यो सम्बन्ध एकतर्फी बनेको छ।
वासिङ्टनस्थित मरिन वनतर्फ प्रस्थान गर्नुअघि उहाँले पत्रकारहरूसँगको कुराकानीमा क्यानाडाले अमेरिकासँग ‘धेरै नराम्रो व्यवहार’ गरेको आरोप दोहोर्याउनुभयो। पत्रकारहरूले आगामी अमेरिकी मध्यावधि चुनावअघि वार्ता पुनः सुरु हुने सम्भावनाबारे सोधेको प्रश्नमा ट्रम्पले तत्काल कुनै निर्णय नभएको भन्दै समयसीमा तोक्न अस्वीकार गर्नुभयो। यसले क्यानाडासँगको व्यापारिक गतिरोध तत्काल समाधान हुने सम्भावना कम रहेको संकेत गर्दछ।
ट्रम्पले क्यानाडासँगको व्यापारिक सम्बन्धमा ‘इमानदारी’ को अभाव भएको बारम्बार उल्लेख गर्नुभएको छ। उहाँले भन्नुभयो, “उनीहरू संयुक्त राज्य अमेरिकासँग इमानदार छैनन्। उनीहरूले हामीलाई वर्षौंदेखि छेड्दै आएका छन्।” यो भनाइले क्यानाडाले आफूलाई फाइदा हुने गरी व्यापारिक नियम हेरफेर गरेको र अमेरिकी चासोलाई बेवास्ता गरेको भन्ने ट्रम्प प्रशासनको बुझाइलाई प्रतिविम्बित गर्दछ।
मेक्सिकोसँग नयाँ व्यापार सम्झौता लगभग टुंगिएको अवस्थामा क्यानाडासँगको वार्ताले गति लिन नसक्नुले दुई दशकभन्दा बढी पुरानो नाफ्टाको भविष्यमाथि थप प्रश्न चिह्न खडा गरेको छ। ट्रम्पले क्यानाडालाई दबाबमा राखेर आफ्ना मागहरू पूरा गराउने रणनीति लिएको देखिन्छ, जसले तत्कालका लागि भने वार्तालाई थप जटिल बनाएको छ।
यद्यपि, राष्ट्रपति ट्रम्पले व्यापार विवाद अन्ततः समाधान हुने विश्वास व्यक्त गर्नुभएको छ। तर, यो समाधान कहिले र कुन सर्तमा हुनेछ भन्नेबारे उहाँले कुनै स्पष्ट जानकारी दिनुभएन। वार्ता पुनः सुरु गर्ने समयसीमा वा त्यसका लागि आवश्यक सर्तहरू उल्लेख नगरिँदा विश्वका दुई महत्वपूर्ण आर्थिक साझेदारबीचको व्यापारिक सम्बन्ध अनिश्चिततातर्फ धकेलिएको छ।
महत्वपूर्ण कुरा के छ भने, राष्ट्रपति ट्रम्पले क्यानाडामाथि लगाएका ‘शुल्क’ र ‘असन्तुलित व्यापार’ सम्बन्धी आरोपहरू पुष्टि गर्ने कुनै ठोस तथ्याङ्क वा उदाहरणहरू पत्रकारहरूसँगको कुराकानीमा प्रस्तुत गरिएको थिएन। यसले उहाँका दाबीहरूको प्रमाणिकतामाथि प्रश्न उठाएको छ र यो राजनीतिक दबाब सिर्जना गर्ने एक प्रयासका रूपमा पनि हेरिएको छ।
