देवीघाट (नुवाकोट), भदौ २५ गते । सूचना तथा सञ्चारमन्त्री डा. विक्रम तिमिल्सिनाले सिन्धुपाल्चोकको भोटेकोशी बाढीबाट प्रभावित परिवारहरूको पुनःस्थापना कार्यलाई सरकारले उच्च प्राथमिकताका साथ अगाडि बढाएको जानकारी दिनुभएको छ। विनाशकारी बाढीले पुर्याएको ठूलो मानवीय तथा भौतिक क्षतिको सन्दर्भमा मन्त्री तिमिल्सिनाले गोरखापत्रसँगको कुराकानीमा पीडितहरूलाई स्थायी समाधान उपलब्ध गराउनेतर्फ सरकार कटिबद्ध रहेको बताउनुभयो। उहाँले बाढी प्रभावित जिल्लाका सम्पूर्ण स्थानीयलाई व्यवस्थित ढंगले पुनःस्थापना गरिने प्रतिबद्धता व्यक्त गर्नुभएको हो, जसले प्रभावितहरूको जीवन सामान्य अवस्थामा फर्काउन सहयोग पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ।
मन्त्री तिमिल्सिनाले बाढीले पुर्याएको क्षतिको विस्तृत विवरण संकलन गर्ने कार्यलाई तीव्र पारिएको जानकारी दिनुभयो। यसका लागि प्रभावित क्षेत्रका स्थानीय पालिकाहरूलाई मानविय र भौतिक क्षतिका सम्पूर्ण फारामहरू भरेर पठाउन निर्देशन दिइएको छ। भौतिक पूर्वाधार तथा यातायात मन्त्रालयले स्थानीय तहहरूसँगको समन्वयमा यो कार्य अगाडि बढाएको छ, जसले क्षति यकिन गर्न र सोही अनुसारका राहत तथा पुनःस्थापनाका कार्यक्रमहरू तय गर्न मद्दत पुग्नेछ। क्षति विवरण प्राप्त भएसँगै पुनःस्थापनाको प्रक्रियालाई प्राथमिकताका साथ कार्यान्वयन गरिने उहाँको भनाइ छ।
पीडितहरूका लागि सरकारले दुई विकल्प अघि सारेको छ: पहिलो, स्थायी बसोबासको व्यवस्था नभएसम्मका लागि अस्थायी बसोबासको प्रबन्ध र दोस्रो, आर्थिक प्याकेज मार्फत स्वयं बसोबासको प्रबन्ध मिलाउन सहयोग। मन्त्री तिमिल्सिनाले भन्नुभयो, “भौतिक मन्त्रालयले बाढी प्रभावित जिल्लाका पालिकालाई विस्तृत विवरण भरेर पठाउन भनेको छ। त्यसमा के कति क्षति भएको हो, अस्थायी क्षेत्रमा बसोबास गर्ने कि आर्थिक प्याकेज लिएर आफैँ बस्ने भनेर रोज्न दिइएको छ।” उहाँका अनुसार, अस्थायी बसोबास रोज्ने वा आर्थिक प्याकेज लिने दुवैलाई स्थायी बसोबासको व्यवस्था नभएसम्म आवश्यक सहयोग र संरक्षण प्रदान गरिनेछ। यसले तत्कालको आवश्यकता पूरा गर्न र दीर्घकालीन समाधानको लागि तयारी गर्न मद्दत पुग्नेछ, जसबाट पीडितहरूले सुरक्षित र मर्यादित जीवनयापन गर्न सक्नेछन्।
दीर्घकालीन पुनःस्थापनाका लागि सरकारले स्थानीय तहका जनप्रतिनिधिहरूसँग घनिभूत छलफल गरिरहेको छ। उपयुक्त र सुरक्षित स्थानको पहिचान गरी सबै बाढी प्रभावित परिवारलाई स्थायी रूपमा व्यवस्थापन गर्ने विस्तृत योजना रहेको मन्त्री तिमिल्सिनाले उल्लेख गर्नुभयो। बाढीले ठूलो जनधनको क्षति पुर्याएकाले प्रभावित परिवारहरू गहिरो मानसिक तनावमा रहेको स्वीकार गर्दै उहाँले मनोपरामर्श सेवा प्रदान गरिरहेको र उनीहरूलाई सुरक्षित होल्डिङ सेन्टरमा राखिएको जानकारी दिनुभयो। यसले पीडितहरूलाई मानसिक रूपमा सबल बनाउन र सामान्य जीवनमा फर्काउन सहयोग पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ, जसका लागि स्वास्थ्य तथा मनोसामाजिक परामर्शदाताहरू परिचालन गरिएको छ।
बाढीपछि महामारी फैलिन सक्ने जोखिमलाई मध्यनजर गर्दै सरकारले सचेतनाका कार्यक्रमहरू समेत सञ्चालन गरेको छ। स्वच्छ खानेपानी, सरसफाइ र स्वास्थ्य सेवामा विशेष ध्यान दिइएको छ ताकि कुनै पनि प्रकारको सरुवा रोग वा महामारी फैलिन नपाओस्। मन्त्री तिमिल्सिनाले यसमा जनस्वास्थ्यकर्मी र स्थानीय निकायहरूको सक्रिय भूमिका रहेको बताउनुभयो। यो व्यापक प्रयासबाट बाढी पीडितहरूको समग्र कल्याण र सुरक्षित भविष्य सुनिश्चित गर्ने लक्ष्य सरकारले राखेको छ। पुनःस्थापनाको यो प्रक्रिया जटिल र चुनौतीपूर्ण भए पनि सरकार यसमा दृढतापूर्वक लागेको उहाँले स्पष्ट पार्नुभयो, र सम्पूर्ण सरोकारवाला निकायहरूसँगको समन्वयमा यसलाई सफल बनाइने प्रतिबद्धता व्यक्त गर्नुभयो।
