भदौ ३१, २०८३ बुधबार १५:१८:३४
काठमाडौं: मंगलबारको कारोबारमा देखिएको सेयर बजारको हरियाली बुधबार एकदिन पनि टिक्न सकेन। नेपाल स्टक एक्सचेन्ज (नेप्से) परिसूचक यसदिन २१.१९ अंकले घटेर २६१२.४२ बिन्दुमा अडिएको छ। अघिल्लो कारोबार दिन मंगलबार नेप्से परिसूचक ४८.५७ अंकले बढेर २६३३.६१ बिन्दुमा पुगेको थियो, जसले लगानीकर्तामा केही आशा पलाएको थियो। तर, उक्त वृद्धि एकै दिनमा निस्तेज हुँदा बजारको अस्थिरता पुनः प्रष्ट भएको छ र लगानीकर्तामा निराशा छाएको छ।
नेप्से घटेसँगै कारोबार रकममा पनि उल्लेख्य कमी आएको छ। बुधबार कुल ३५० वटा कम्पनीका १ करोड ५१ लाख १ हजार ५५५ कित्ता सेयर ५ अर्ब ३८ करोड ९५ लाख ७४ हजार ६४८ रुपैयाँ बराबरमा खरिदबिक्री भए। अघिल्लो दिन मंगलबार ८ अर्ब २९ करोड रुपैयाँभन्दा बढीको कारोबार भएको थियो, जसको तुलनामा आजको कारोबार रकम करिब ३५ प्रतिशतले कम हो। कारोबार रकममा आएको यो गिरावटले बजारमा खरिद चाप कम हुँदै गएको र लगानीकर्ताहरू पर्ख र हेरको रणनीतिमा रहेको संकेत गर्छ।
बुधबारको कारोबारमा बजारमा सूचीकृत कम्पनीहरूमध्ये ४२ वटाको मात्र सेयर मूल्य बढ्यो भने २२५ वटाको घट्यो। बाँकी १२ वटा कम्पनीको सेयर मूल्यमा भने कुनै परिवर्तन आएन। बजार दोहोरो अंकले घट्दा कुनै पनि कम्पनीको सेयर मूल्य सकारात्मक सर्किट लेभलमा पुग्न सकेन, जुन बजारमा व्याप्त नकारात्मक मनोबलको सूचक हो। समग्र बजारमा बिक्रेताहरू हावी भएको अवस्थाले खरिदकर्ताहरूको आत्मविश्वास कमजोर बनेको देखाउँछ।
बढ्ने कम्पनीहरूमध्ये नारायणी डेभलपमेन्ट बैंकको सेयर सर्वाधिक ६.३७ प्रतिशतले वृद्धि भयो। त्यसैगरी, हिमालयन दोलखा हाइड्रोपावरको ५.३१ प्रतिशत, माउन्ट एभरेष्ट पावर डेभलपमेन्टको ४.३८ प्रतिशत, कालिका लघुवित्त वित्तीय संस्थाको ४.३४ प्रतिशत र बोटलर्स नेपाल (बालाजु)को सेयर ३.५९ प्रतिशतले बढेको छ। यद्यपि, यी केही कम्पनीको वृद्धिले समग्र बजारको गिरावटलाई रोक्न सकेन।
कारोबार रकमका आधारमा हिमाल दोलखा हाइड्रोपावर कम्पनी ३७ करोड रुपैयाँभन्दा बढीको सेयर किनबेच गरी शीर्षस्थानमा रह्यो। त्यसैगरी, रिलायन्स स्पिनिङ्ग मिल्सको २५ करोड, शिवम् सिमेन्टको १६ करोड, सोलु हाइड्रोपावर कम्पनीको १५ करोड र लिबर्टी इनर्जीको १४ करोड रुपैयाँ बराबरको सेयर कारोबार भयो। उच्च कारोबार भएका कम्पनीहरूमा पनि कुनै एक क्षेत्रको विशेष प्रभाव देखिएन, जुन बजारको सामान्य अवस्थामा देखिने गर्छ।
यसदिन बजारमा सूचीकृत सबै १३ वटै समूहका उपसूचकहरू नकारात्मक देखिए। बैंकिङ्ग, विकास बैंक, जलविद्युत, वित्त, निर्जीवन बीमा, जीवन बीमा, लघुवित्त, उत्पादन तथा प्रशोधन, व्यापार लगायतका सबै समूहमा रातो पोतिएको थियो। यसले समग्र बजारमा विक्री चाप व्यापक रूपमा फैलिएको र कुनै पनि क्षेत्र सुरक्षित नरहेको अवस्थालाई प्रष्ट पार्छ। यो एक व्यापक गिरावट हो, नकि केही सीमित क्षेत्रमा मात्र।
सेयर बजारमा पछिल्लो समय देखिएको अस्थिरता र उतारचढाव नियन्त्रण गरी बजारमा विश्वास फर्काउन सरकारले हालै २१ बुँदे कार्ययोजना ल्याएको थियो। उक्त कार्ययोजनाले बजारमा तरलताको सहजता, लगानीका नयाँ अवसरको सिर्जना र समग्र पुँजी बजारको विकासमा सहयोग पुग्ने अपेक्षा गरिएको थियो। यद्यपि, बुधबारको बजारको अवस्था र लगानीकर्ताको प्रतिक्रिया हेर्दा उक्त कार्ययोजनाले तत्कालै ठोस सकारात्मक प्रभाव पार्न नसकेको लगानीकर्ताहरू बताउँछन्। उनीहरूका अनुसार, नीतिगत घोषणा मात्र पर्याप्त नहुने र त्यसको प्रभावकारी कार्यान्वयन तथा दीर्घकालीन असर नदेखिएसम्म बजारमा विश्वास फर्किन समय लाग्न सक्छ।
लगानीकर्ताहरू नीतिगत स्थिरता, कार्यान्वयनमा स्पष्टता र बजारलाई प्रभावित गर्ने अन्य वृहत आर्थिक सूचकहरूको प्रतीक्षामा छन्। बजारमा तरलताको अवस्था, ब्याजदरको उतारचढाव, राजनीतिक स्थिरता र आगामी मौद्रिक नीतिका दिशानिर्देशहरूले पनि लगानीकर्ताको निर्णयमा महत्वपूर्ण भूमिका खेलिरहेका छन्। यी सबै पक्षमा स्पष्टता नआएसम्म बजारमा हालको अस्थिरता कायमै रहने विश्लेषण गरिएको छ।
