स्यूटा आप्रवासी सङ्कट: स्पेन र इटलीबीच सीमा नियन्त्रणमा दुर्लभ विवाद
तस्बिर स्रोत, Getty Images
मोरक्कोबाट स्पेनको स्वायत्त टापु स्यूटामा ठूलो सङ्ख्यामा आप्रवासीहरू प्रवेश गरेपछि उत्पन्न विवादसँगै स्पेनले इटलीबाट हुने हवाई तथा समुद्री यात्रामा नियन्त्रण लागु गरेको छ। यो निर्णयले युरोपेली सङ्घ (ईयू) र उत्तर एटलान्टिक सन्धि सङ्गठन (नेटो) दुवैका सदस्य राष्ट्रहरूबीच दुर्लभ विवाद निम्त्याएको छ। मड्रिडले एक महिनाका लागि लागु गरेको यो नियम इटली हुँदै स्पेन जाने तेस्रो देशका नागरिकहरूका साथै इटलीकै नागरिकहरूका हकमा पनि लागु हुनेछ।
गत साता हजारौँ आप्रवासी मोरक्कोको तट हुँदै स्पेनको स्यूटा प्रवेश गरेपछि इटलीले स्पेन हुँदै आफ्नो देश आउने तेस्रो देशका नागरिकहरूमाथि सीमा प्रतिबन्ध लगाएको थियो। यसबाट चिढिएको स्पेनले इटलीमाथि पनि उस्तै किसिमको कडाइ घोषणा गरेको हो। स्पेनले शुक्रवार इटलीलाई आफ्ना नियन्त्रणसम्बन्धी निर्णयहरू आइतवारसम्म फिर्ता लिन आग्रह गरे पनि, रोमले कम्तीमा १५ अगस्टसम्म सीमा नियन्त्रण कायम रहने जनाएको छ। इटलीको दबीअनुसार स्यूटामा आप्रवासीहरूको अर्को लहर आउने स्पेनले ठानेको छ। यो सङ्कटले स्पेनका समाजवादी प्रधानमन्त्री पेद्रो सान्चेज र ईयूमा कडा आप्रवासन नीतिको पक्षमा रहेकी इटलीकी दक्षिणपन्थी प्रधानमन्त्री जोर्जा मेलोनीलाई आमनेसामने ल्याएको छ।
स्पेन र इटलीबीच स्थल सीमा छैन। इटली सरकारले स्यूटामा प्रवेश गरेका आप्रवासीहरू इटलीसम्म आउन नदिन अस्थायी रूपमा शेन्जेनको ‘बोर्डर फ्री’ यात्राको व्यवस्था निलम्बन गरिएको बताएको छ। यद्यपि, मड्रिडले स्यूटा पुगेका आप्रवासीहरूसँग शेन्जेन क्षेत्रमा प्रवेश गर्ने कुनै आधार नभएको दाबी गर्दै इटलीको भनाई आधारहीन रहेको बताएको छ। इटलीले देशको सुरक्षा तथा आतङ्कवादसम्बन्धी जोखिम समाप्त नभएसम्म गैर-युरोपेली नागरिकहरूका लागि शेन्जेन व्यवस्था निलम्बनमा पुनर्विचार नगर्ने अडान राखेको छ।
तस्बिर स्रोत, Getty Images
इटलीका अधिकारीहरूले स्पेनी नागरिकहरू अतिरिक्त जाँचबाट मुक्त रहेको र थप जाँच केवल गैर-युरोपेली नागरिकहरूका हकमा मात्र लागु भएको दोहोर्याएका छन्। स्पेनको अखबार एल पाइसले पछिल्ला दिनहरूमा स्पेनबाट आउने यात्रुहरूलाई विमानस्थलमा छुट्टै लाइनमा राखेर जाँच गरिएको र त्यहाँ लामो लाइन देखिएको जनाएको छ। मड्रिडको जबाफी कदमले अब इटलीका नागरिक तथा अन्य देशबाट आएका यात्रुहरूको राहदानी, राष्ट्रियता र भिसा जाँच हुनेछ। स्पेन सरकारले यसलाई “निरन्तरको अनियमित आप्रवासन दबाव” को प्रतिक्रिया भनेको छ। यो जाँच सेप्टेम्बर ७ सम्म कायम रहने जनाइएको छ, यद्यपि अवस्था परिवर्तन भए अवधि थप हुन सक्ने सङ्केत छ।
शेन्जेन सम्झौताको अस्थायी निलम्बन नयाँ अभ्यास होइन; इटलीले स्लोभेनिआसँगको सीमामा पनि यस्तै नियन्त्रण कायम राखेको छ। यस विवादमा फिनल्यान्ड र डेनमार्कले इटलीको निर्णयलाई समर्थन गरेका छन्। चेक रिपब्लिकले स्पेनको सदस्यता अस्थायी रूपमा निलम्बन गर्नुपर्ने सुझाव दिएको छ।
तस्बिर स्रोत, Reuters
गत साता स्यूटामा पुगेका अधिकांश आप्रवासीहरू केही दिनभित्रै फिर्ता पठाइए पनि, नाबालक र केही “अत्यन्तै ससाना बालबालिका” सहित करिब १,४०० जना अझै स्पेनमा छन्। स्पेनले मोरक्कोबाट आप्रवासीको दोस्रो लहर आउनसक्ने कुनै औपचारिक घोषणा गरेको छैन, तर पुनः प्रवेश गर्ने योजना मोरक्कोका सामाजिक सञ्जालहरूमा फैलिएको स्पेनी अखबार एल पाइसले जनाएको छ। स्पेनी प्रधानमन्त्रीको कार्यालयले परिस्थितिमाथि निगरानी भइरहेको र गत साताको जस्तो अवस्था दोहोरिने अपेक्षा नगरिएको जनाएको छ। दशौँ हजार आप्रवासीहरूले स्यूटा प्रवेशको कारण अझै स्पष्ट छैन। ईयूका आप्रवासन सम्बन्धी आयुक्त र स्पेनी सरकारले यसलाई गलत सूचना फैलाउने आपराधिक सञ्जालहरूको प्रभाव हुन सक्ने बताएका छन्।
