मोरङको लेटाङस्थित इलाका प्रहरी कार्यालयले प्रविधि र सुधारलाई एकसाथ अघि बढाउने अभिनव प्रयास सुरु गरेको छ। वैशाख ११ गते शुक्रबारदेखि लेटाङ प्रहरीले निगरानीका लागि ड्रोन प्रविधिको प्रयोगमा ल्याएको छ भने हिरासतभित्रै पुस्तकालय स्थापना गरेर सुधारमुखी अवधारणालाई मूर्तरूप दिएको छ। यी दुई फरक अभ्यासले स्थानीय तहदेखि सुरक्षा निकायसम्म व्यापक चासो र बहस सिर्जना गरेका छन्।
कोशी प्रदेश प्रहरी प्रमुख विनोद घिमिरेले शुक्रबार औपचारिक रूपमा ड्रोन प्रविधिको उद्घाटन गर्नुभएको हो। उद्घाटनका क्रममा घिमिरेले प्रविधिको प्रयोगले अनुसन्धान, निगरानी र उद्धार कार्यलाई उल्लेख्य गति दिने बताउनुभयो। विशेषगरी दुर्गम भूगोल, घना वन क्षेत्र र सहज पहुँच नभएका बस्तीहरूमा ड्रोन एक प्रभावकारी उपकरण साबित हुन सक्ने उहाँको भनाइ छ। लेटाङ क्षेत्रको भौगोलिक जटिलता प्रहरीका लागि सदैव चुनौतीपूर्ण रहँदै आएको सन्दर्भमा यो प्रविधिले परम्परागत गस्ती प्रणालीको अपर्याप्ततालाई सम्बोधन गर्ने अपेक्षा गरिएको छ।
इलाका प्रहरी कार्यालय लेटाङका प्रमुख, इन्स्पेक्टर सागर साहका अनुसार ड्रोनले तत्काल दृश्य सूचना संकलन, हराएका व्यक्तिको खोजी तथा विपद् व्यवस्थापनमा महत्वपूर्ण सहयोग पुर्याउनेछ। अब लेटाङ प्रहरीले नियमित गस्ती, ट्राफिक व्यवस्थापन र जोखिमयुक्त क्षेत्रमा निगरानीका लागि यसको प्रयोग गर्नेछ। यद्यपि, प्रविधिको प्रयोगसँगै नागरिकको गोपनीयता र मानव अधिकारका विषयमा उठ्न सक्ने सवालहरूप्रति प्रहरी सचेत छ। प्रहरीले कानुनको दायराभित्रै रहेर सीमित तथा उद्देश्यपूर्ण ढंगले ड्रोन सञ्चालन गरिने र नागरिकको व्यक्तिगत अधिकारमा कुनै असर पर्न नदिइने स्पष्ट पारेको छ।
यसका साथै लेटाङ प्रहरीले हिरासतभित्रै स्थापना गरेको पुस्तकालय पनि उत्तिकै चासोको विषय बनेको छ। थुनुवालाई केवल नियन्त्रणमा राख्ने परम्परागत दृष्टिकोणभन्दा माथि उठ्दै उनीहरूलाई सुधार र आत्मचिन्तनतर्फ प्रेरित गर्ने यो प्रयास आफैँमा अग्रगामी कदम मानिएको छ। हिरासतलाई दण्ड दिने स्थान मात्र नभई सिकाइ र सुधारको अवसरमा रूपान्तरण गर्ने यस अवधारणाले थुनुवाको मानसिक र नैतिक विकासमा टेवा पुग्ने विश्वास गरिएको छ।
इन्स्पेक्टर साहका अनुसार पुस्तकालयमा विभिन्न विधाका पुस्तकहरू राखिएको छ, जसले थुनुवामा सकारात्मक सोच विकास गर्न मद्दत पुर्याउनेछ। मोरङ प्रहरी प्रमुख एसपी कवित कटवालले सामाजिक र आर्थिक कारणले अपराधमा संलग्न हुने धेरै व्यक्तिलाई शिक्षा एवं चेतनाले परिवर्तन गर्न सकिने औंल्याउनुभयो। उहाँका अनुसार यही उद्देश्यले पुस्तकालय सञ्चालनमा ल्याइएको हो। यसले थुनुवाको व्यवहारमा सकारात्मक परिवर्तन ल्याउनुका साथै उनीहरूलाई समाजमा पुनःस्थापित हुन मद्दत पुर्याउनेछ।
ड्रोनको प्रयोग र हिरासतमा पुस्तकालयजस्ता अभ्यासहरूलाई आधुनिक प्रहरी सेवाको उदाहरणीय पहलका रूपमा प्रस्तुत गरिएको छ। यी नवीन अभ्यासहरूले स्थानीय स्तरको सुरक्षा व्यवस्थापनमा नयाँ आयाम थपेकाले यस पहललाई सकारात्मक रूपमा हेरिएको छ। कोशी प्रदेश प्रहरीले यी सुधारवादी कदमहरूलाई आगामी दिनमा अन्य स्थानहरूमा समेत विस्तार गर्ने योजना बनाएको छ, जसले समग्र प्रहरी सेवाको प्रभावकारिता र जनमुखी छविमा थप सुधार ल्याउने अपेक्षा गरिएको छ।
