ललितपुरको हरिसिद्धीस्थित होसना इट्टाभट्टामा आज बिहान पर्खाल भत्किँदा एक महिलाको मृत्यु भएको छ भने अन्य चार जना घाइते भएका छन्। यो दुखद घटना बिहान करिब १० बजेको समयमा भएको हो, जब मजदुरहरू दैनिक कार्यमा संलग्न थिए। घटनास्थलमा तत्कालै पुगेका सुरक्षाकर्मी र स्थानीयको सहयोगमा घाइतेहरूको उद्धार गरी उपचारका लागि विभिन्न अस्पताल पुर्याइएको छ।
प्रहरी प्रभाग हरिसिद्धीले दिएको जानकारीअनुसार, घटनामा रुकुमकी ५५ वर्षीया तिल्सरी खड्काको घटनास्थलमै ज्यान गएको थियो। इट्टाभट्टाको पर्खाल अचानक भत्किँदा उनी त्यसको च्यापमा परेकी थिइन् र गम्भीर चोटका कारण उनको तत्काल मृत्यु भएको प्रहरीले जनाएको छ। प्रहरीले मृतकको शव पोष्टमार्टमका लागि पाटन अस्पताल पठाएको छ।
घाइते हुनेहरूमा सल्यानकी २२ वर्षीया शान्ति कुँवर, २७ वर्षीया जानकी चन्द, रोल्पाकी ४६ वर्षीया नन्दकुमारी मगर र दाङकी १९ वर्षीया सुमा कुमाल रहेका छन्। यी सबै महिला मजदुरहरू पर्खाल नजिकै काम गरिरहेका थिए र पर्खाल भत्किएपछि उनीहरू आंशिक रूपमा पुरिएका वा ढलेको पर्खालको चपेटमा परेका थिए। घाइतेहरूको उद्धार कार्य चुनौतीपूर्ण रहे पनि स्थानीय र प्रहरीको संयुक्त प्रयासले उनीहरूलाई समयमै भग्नावशेषबाट निकाल्न सफल भइएको थियो।
घाइतेहरूमध्ये सल्यानकी जानकी चन्दको काठमाडौंस्थित मोडल अस्पतालमा उपचार भइरहेको छ। उनको अवस्था केही गम्भीर रहे पनि चिकित्सकहरूले उपचार जारी राखेका छन्। अन्य तीन जना घाइते, शान्ति कुँवर, नन्दकुमारी मगर र सुमा कुमालको ललितपुरको गोदावरीमा रहेको मेसडसिटी अस्पतालमा उपचार भइरहेको छ। अस्पताल स्रोतका अनुसार, उनीहरूको अवस्था खतरामुक्त रहेको र टाउको, हातखुट्टा तथा ढाडमा चोट लागेको चिकित्सकहरूले जनाएका छन्। सबै घाइतेहरूको स्वास्थ्यलाभको कामना गरिएको छ।
घटनालगत्तै स्थानीय बासिन्दा, इट्टाभट्टाका अन्य मजदुर र प्रहरीको टोली उद्धार कार्यमा खटिएको थियो। प्रहरी जवान दिपक बहादुर विकको नेतृत्वमा खटिएको टोलीले तत्काल घाइतेहरूलाई अस्पताल पुर्याउन सहयोग गरेको थियो। घटनाले इट्टाभट्टामा कार्यरत मजदुरहरूको सुरक्षा अवस्थामाथि गम्भीर प्रश्न खडा गरेको छ। प्रायः ग्रामीण भेगबाट कामको खोजीमा राजधानी उपत्यका र यस वरपरका इट्टाभट्टाहरूमा आउने मजदुरहरूले न्यून सुरक्षा मापदण्डका बीच जोखिमपूर्ण काम गर्नुपर्ने बाध्यता रहेको देखिन्छ।
प्रहरीले घटनाको विस्तृत अनुसन्धान सुरु गरेको छ। ललितपुर प्रहरी प्रमुखले घटनाबारे जानकारी दिँदै, पर्खाल भत्किनुको कारण पत्ता लगाउन प्राविधिक टोलीसहितको छानबिन प्रक्रिया अगाडि बढेको बताएका छन्। उनले इट्टाभट्टा सञ्चालकहरूलाई मजदुर सुरक्षाका लागि आवश्यक मापदण्ड पूरा गर्न र संरचनाहरूको नियमित निरीक्षण तथा मर्मतसम्भारमा विशेष ध्यान दिन आग्रह गरेका छन्। यस घटनाले इट्टाभट्टाहरूको भौतिक संरचनाको गुणस्तर र त्यसको नियमित मर्मतसम्भारको आवश्यकतालाई पुनः एकपटक उजागर गरेको छ।
ललितपुर क्षेत्रमा सञ्चालित थुप्रै इट्टाभट्टाहरूमध्ये होसना इट्टाभट्टा पनि एक हो जहाँ हजारौं मजदुरहरूले दैनिक गुजारा चलाउँदै आएका छन्। यस दुखद घटनाले मृतकका परिवारजनमा गहिरो शोक परेको छ भने घाइतेहरूका परिवारमा चिन्ता बढाएको छ। स्थानीय सरकार र श्रम विभागले पनि यस घटनालाई गम्भीरतापूर्वक लिएको र भविष्यमा यस्ता घटना दोहोरिन नदिन आवश्यक कदम चाल्ने प्रतिबद्धता व्यक्त गरेको छ। इट्टाभट्टा मजदुरहरूको सुरक्षा र कल्याणका लागि नीतिगत सुधार र कार्यान्वयनको आवश्यकतामा सरोकारवालाहरूले जोड दिएका छन्। घटनाबारे थप अनुसन्धान जारी रहेको प्रहरीले जनाएको छ।
प्रकाशित: ८ चैत्र २०८२ १३:३२ आइतबार
