भूमि व्यवस्था, सहकारी तथा गरिबी निवारण मन्त्रालयले आगामी असोज ९ गतेदेखि ११ गतेसम्म देशका विभिन्न स्थानमा अत्यधिक वर्षा हुने सम्भावना रहेको पूर्वानुमान सार्वजनिक भएपश्चात् देशभरका सम्पूर्ण स्थानीय तहलाई उच्च सतर्कता अपनाउँदै आवश्यक पूर्वतयारीमा जुट्न निर्देशन दिएको छ। नेपाल मौसम विज्ञान विभाग तथा राष्ट्रिय विपद् जोखिम न्यूनीकरण तथा व्यवस्थापन प्राधिकरणबाट प्राप्त मौसम पूर्वानुमानका आधारमा मन्त्रालयले सम्भावित विपद् जोखिम न्यूनीकरणका लागि सक्रिय भूमिका निर्वाह गर्न आग्रह गरेको हो।
मन्त्रालयअन्तर्गतको विपद् व्यवस्थापन तथा सामाजिक समावेशीकरण शाखाले हालै देशभरका स्थानीय तहहरूलाई पत्राचार गर्दै आसन्न वर्षाजन्य विपद्, विशेषगरी बाढी, पहिरो र डुबानबाट उत्पन्न हुन सक्ने मानवीय तथा भौतिक क्षति रोक्नका लागि तत्काल आवश्यक कदम चाल्न निर्देशन दिएको छ। यस अवधिमा वर्षाको तीव्रता र त्यसले पार्न सक्ने प्रभावलाई ध्यानमा राख्दै स्थानीय सरकारहरूलाई पूर्वतयारी र प्रतिकार्य योजनालाई सुदृढ पार्न भनिएको छ।
जारी गरिएको पत्रमा उक्त अवधिभर स्थानीय तहमा कार्यरत कुनै पनि कर्मचारीलाई बिदामा नबस्न स्पष्ट निर्देशन दिइएको छ। यसका साथै, प्रमुख प्रशासकीय अधिकृतहरूलाई मन्त्रालयसँग नियमित सम्पर्कमा रहँदै पलपलको अवस्थाबारे जानकारी गराउन र समन्वय गर्न आग्रह गरिएको छ। यो कदम विपद्को समयमा सूचनाको द्रुत आदानप्रदान सुनिश्चित गर्न, प्रतिकार्यलाई सहज बनाउन र आवश्यक स्रोतसाधनको परिचालनमा प्रभावकारिता ल्याउन महत्वपूर्ण मानिएको छ।
मन्त्रालयले प्रत्येक स्थानीय तहमा रहेको स्थानीय विपद् व्यवस्थापन समितिको तत्काल बैठक बसी सम्भावित जोखिमको विस्तृत आकलन गर्न, त्यसका आधारमा पूर्वतयारी योजना बनाउन र सोको जानकारी मन्त्रालयमा पठाउन पनि निर्देशित गरेको छ। यसबाट स्थानीय स्तरमै विपद् व्यवस्थापनको जिम्मेवारी बहन गर्ने निकायहरूलाई सक्रिय बनाउन र योजनाबद्ध तरिकाले जोखिम न्यूनीकरणका कार्यहरू अगाडि बढाउन सहयोग पुग्ने विश्वास गरिएको छ।
सम्भावित जोखिमलाई मध्यनजर गर्दै स्थानीय तहका जोखिमयुक्त स्थान तथा बस्तीहरूमा रहेका नागरिकहरूलाई तत्काल सुरक्षित स्थानमा स्थानान्तरण गर्ने व्यवस्था मिलाउन पनि मन्त्रालयले विशेष आग्रह गरेको छ। यसका लागि सुरक्षित आश्रयस्थलहरूको पहिचान, तयारी र व्यवस्थापनलाई प्राथमिकतामा राखिएको छ। सामुदायिक भवन, विद्यालय तथा अन्य सार्वजनिक संरचनाहरूलाई आवश्यक परेको खण्डमा अस्थायी आश्रयस्थलका रूपमा प्रयोग गर्न सकिने गरी तयारी अवस्थामा राख्न निर्देशन दिइएको छ। यी आश्रयस्थलहरूमा खाद्यान्न, स्वच्छ खानेपानी, प्राथमिक उपचार सामग्री तथा सरसफाइको उचित प्रबन्ध मिलाउन पनि सचेत गराइएको छ।
नागरिकहरूलाई सम्भावित विपद् र त्यसबाट बच्ने उपायबारे समयमै जानकारी गराउनुको महत्त्वलाई जोड दिँदै मन्त्रालयले वडा कार्यालयहरूमार्फत माइकिङ, स्थानीय एफएम रेडियो तथा सामाजिक सञ्जालजस्ता विभिन्न सञ्चार माध्यमबाट सचेतनामूलक सूचना प्रवाह गर्न आग्रह गरेको छ। यस्ता सूचनाले नागरिकहरूलाई सतर्क रहन, सरकारी निर्देशनहरूको पालना गर्न र सुरक्षित रहन मद्दत पुर्याउनेछ। यस विषम परिस्थितिमा संघ, प्रदेश र स्थानीय तहबीचको समन्वयलाई थप सुदृढ बनाई विपद्को सामना गर्न एकीकृत प्रयास आवश्यक रहेको मन्त्रालयले पुनः स्मरण गराएको छ।
