सन् २०१८ मा आईभीएफ उपचारमार्फत् छोरी बेट्सीलाई जन्म दिँदा शेरोन मार्शल ४६ वर्षकी थिइन्।
एक नयाँ अनुसन्धानले बढी उमेरका महिलामा दाताबाट प्राप्त डिम्ब उपयोग गर्दा पनि प्रजननसम्बन्धी उपचार (फर्टिलिटी ट्रीटमेन्ट) को सफलता दर कम हुने देखाएको छ, विशेष गरी करिब ४९ वर्षको उमेरपछि यो दर उल्लेखनीय रूपमा घट्छ। १,७७४ महिलामाथि गरिएको यस अध्ययनका विज्ञहरूका अनुसार, दाता डिम्बले प्रजननको ‘जैविक घडी’लाई पूर्ण रूपमा ‘रिसेट’ गर्न सक्छ भन्ने धारणालाई यसले चुनौती दिएको छ। ४९ वर्षभन्दा माथिका महिलामा गर्भपतनको जोखिम दोब्बर र गर्भ रहने सम्भावना कम पाइयो। यसको मुख्य कारण पाठेघरको भित्री तहमा उमेरसँगै हुने परिवर्तनहरू हुन्।
गर्भाशयको भूमिका
इटालीको प्रजनन क्लिनिककी प्रमुख अनुसन्धानकर्ता डा. बेअट्रिस क्रिस्टनीका अनुसार, विगतमा डिम्बाशयलाई मुख्य समस्या मानिए पनि, यो अध्ययनले गर्भाशयको भूमिका अझ जटिल रहेको देखाएको छ। उनले दाता डिम्बले ४९ वर्षपछि प्रजनन उमेर बढ्दै जाँदाका असरहरूलाई पूर्ण रूपमा हटाउन नसक्ने स्पष्ट जानकारी बिरामीलाई गराउनुपर्नेमा जोड दिइन्। अध्ययनअनुसार ३०-४० वर्षका महिलामा आईभीएफमार्फत् गर्भ रहने सम्भावना ५४ प्रतिशत थियो, जुन ४९ वर्षभन्दा माथिका महिलामा उल्लेखनीय रूपमा घटेको देखियो। जीवित शिशु जन्मिने दर घटेको र गर्भपतनको दर बढेको पनि पाइयो।
व्यक्तिगत भोगाइ
शेरोन मार्शलले आफ्नो ४० को दशकमा छ वर्ष आईभीएफको प्रयास गरेर ४६ वर्षमा छोरी जन्माइन्। सातौँ प्रयासमा सफल हुनुअघि उनले दुई पटक गर्भ गुमाएकी थिइन्। उनी भन्छिन्, “महिलाहरूलाई उमेर बढ्दै जाँदा गर्भधारणमा आउने चुनौतीहरू इमानदारीपूर्वक भन्नुपर्छ। हामीलाई त्यो जान्ने अधिकार छ।”

तस्बिर स्रोत, Getty Images
शेरोन ब्रिटिस टीभी शो दिस मर्निङकी विशेषज्ञ हुन्।
विज्ञहरू प्रत्येक महिलाको गर्भाशय र अण्डाशयको स्वास्थ्य फरक हुनेमा जोड दिन्छन्। यूकेमा आईभीएफको अधिकतम उमेर सीमा नतोकिए पनि ग्रीसमा ५४ वर्ष छ। डिम्ब दान गर्ने उमेर सीमा देशअनुसार फरक छ। नियामकहरू क्लिनिकहरूलाई बच्चाको हित र गर्भवतीको शारीरिक क्षमताको मूल्याङ्कन गर्न आग्रह गर्छन्।

तस्बिर स्रोत, Getty Images
प्रजननसम्बन्धी उपचारअघि दम्पतीहरूले विस्तृत स्वास्थ्य जाँच र परामर्श लिनुपर्ने विशेषज्ञहरू बताउँछन्। ईएसएचआरईमा प्रस्तुत र ‘ह्युमन रिप्रोडक्सन’ जर्नलमा प्रकाशित यस अध्ययनबारे प्रोफेसर बोरुत कोभाचिच र डा. इपोक्राटिस सरिसले थप अनुसन्धानको खाँचो औँल्याउँदै, अधिक उमेरका महिलामा गर्भावस्था जोखिमपूर्ण हुन सक्ने भएकाले उचित परामर्श आवश्यक रहेको सुझाएका छन्।
