१५ कात्तिक, काठमाडौं । नेपाली कांग्रेसका पूर्वसभापति शेरबहादुर देउवा पक्षले नेपाल विद्यार्थी संघ (नेविसंघ) को अध्यक्षमा श्रृजना मल्ललाई मनोनीत गरेको छ । यो मनोनयनले लामो समयदेखि निष्क्रियप्रायः रहेको नेविसंघलाई सक्रिय बनाउने र देउवा पक्षको विद्यार्थी राजनीतिमा पकड कायम राख्ने रणनीतिका रूपमा हेरिएको छ । नियमित अधिवेशन हुन नसक्दा पार्टीलाई कमजोर बनाएको भन्दै आलोचना भइरहेका बेला यो कदमले कांग्रेसभित्र नयाँ बहस सिर्जना गरेको छ ।
देउवा पक्षको महाधिवेशन तयारी समितिका संयोजक प्राडा. शशांक कोइरालाले श्रृजना मल्ललाई नेविसंघ अध्यक्ष पदमा मनोनीत गरेका हुन् । प्राडा. कोइरालाको यो निर्णयले देउवा पक्षभित्र मल्लको विश्वास र स्थानलाई संकेत गर्छ । सामान्यतया विद्यार्थी संघको नेतृत्व पार्टीको केन्द्रीय समिति वा वैधानिक अधिवेशनबाट चयन हुन्छ । तर, नेविसंघको अधिवेशन लामो समयदेखि नहुँदा संगठन अस्तव्यस्त बनेको छ, जसकारण विभिन्न पक्षहरूले समानान्तर गतिविधि सञ्चालन गर्दै आएका छन् । देउवा पक्षको यो पहललाई नेविसंघभित्रको गुटबन्दी थप उजागर गर्ने कदमका रूपमा राजनीतिक विश्लेषकहरूले व्याख्या गरेका छन् ।
नवनियुक्त अध्यक्ष श्रृजना मल्ललाई महत्वपूर्ण जिम्मेवारी दिइएको छ । उनलाई कांग्रेसका स्थापित मूल्यमान्यता आत्मसात गर्दै आगामी ६ महिनाभित्र नेविसंघको राष्ट्रिय महाधिवेशन सम्पन्न गर्ने जनादेश छ । ६ महिनाको समयसीमा नेविसंघका लागि चुनौतीपूर्ण मानिन्छ, किनकि विगतमा पनि विभिन्न कारणले महाधिवेशनहरू समयमा सम्पन्न हुन सकेका छैनन् । मल्लले संगठनभित्रका गुट तथा उपगुटहरूलाई समेटेर, विवाद निरूपण गरी स्वच्छ र निष्पक्ष महाधिवेशन सम्पन्न गर्नुपर्नेछ । प्रजातान्त्रिक अभ्यासको आधारशिला मानिने विद्यार्थी संगठनको नियमित अधिवेशनले मात्र नयाँ नेतृत्व उत्पादन गर्न सक्ने भएकाले यो जिम्मेवारी अर्थपूर्ण छ ।
श्रृजना मल्लको पृष्ठभूमिको कुरा गर्दा, उनी नेविसंघका पूर्वअध्यक्ष दुजाङ शेर्पाको नेतृत्वमा रहेको केन्द्रीय समितिमा केन्द्रीय सदस्य थिइन् । विद्यार्थी राजनीतिमा लामो समयदेखि सक्रिय मल्ललाई संगठनको भित्री संरचना र कार्यप्रणालीबारे राम्रो ज्ञान भएको मानिन्छ । केन्द्रीय सदस्यको रूपमा उनको अनुभवले आगामी महाधिवेशनको तयारी र संगठनलाई चलायमान बनाउन महत्वपूर्ण भूमिका खेल्न सक्ने अपेक्षा गरिएको छ । यद्यपि, गुटगत राजनीति र शक्ति संघर्षले जेलिएको नेविसंघमा एक पक्षबाट गरिएको यो मनोनयनलाई सबै पक्षले सहजै स्वीकार गर्नेमा चुनौती देखिन्छ । उनको प्रमुख कार्यभार नै सम्पूर्ण विद्यार्थी पंक्तिलाई एकताबद्ध गर्दै वैधानिक र समावेशी महाधिवेशनको प्रक्रियामा ल्याउनु हुनेछ ।
नेपाली कांग्रेसका लागि विद्यार्थी संगठन मेरुदण्डका रूपमा रहँदै आएको छ । यसको सशक्त उपस्थिति र लोकतान्त्रिक अभ्यासले पार्टीको भावी नेतृत्व उत्पादनमा महत्वपूर्ण भूमिका खेल्छ । तर, पछिल्ला केही वर्षयता नेविसंघको आन्तरिक कलह, समयमा अधिवेशन हुन नसक्नु र तदर्थवादले संगठनलाई निष्क्रिय बनाएको आरोप लाग्दै आएको छ । यस अवस्थामा देउवा पक्षले गरेको यो मनोनयनले संगठनलाई नयाँ दिशा दिन सक्छ वा थप ध्रुवीकरण बढाउन सक्छ भन्ने प्रश्न उब्जिएको छ । नयाँ अध्यक्ष मल्लका सामु संगठनलाई गतिशील बनाउने, शैक्षिक मुद्दाहरूमा केन्द्रित गर्ने र पार्टीका लोकतान्त्रिक मूल्यमान्यतालाई विद्यार्थी माझ स्थापित गर्ने दोहोरो चुनौती खडा भएको छ । अबको ६ महिनाभित्र उनको कार्यसम्पादनले नेविसंघको भविष्यको दिशा तय गर्नेछ ।
