कङ्गो, असार २७ गते । लोकतान्त्रिक गणतन्त्र कङ्गो (डीआरसी) मा इबोला प्रकोपले विकराल रूप लिँदै गएको छ । देशका स्वास्थ्य अधिकारीहरूले शनिबार सार्वजनिक गरेको तथ्याङ्क अनुसार, यस प्राणघातक रोगका कारण ज्यान गुमाउनेको सङ्ख्या ६४८ पुगेको छ भने कुल १ हजार ८३० जनामा सङ्क्रमण पुष्टि भएको छ । विगत २४ घण्टामा थपिएका नयाँ सङ्क्रमण र मृत्युका घटनासमेत यस तथ्याङ्कमा समावेश गरिएको अधिकारीहरूले बताएका छन्, जसले प्रकोपको फैलावटको चिन्ताजनक स्थितिलाई प्रस्ट पार्दछ ।
डीआरसीका स्वास्थ्य मन्त्री स्यामुएल रोजर कम्बाले एक विज्ञप्ति जारी गर्दै इबोलाबाट उच्च प्रभावित प्रान्तहरूको सूची विस्तार गरिएको जानकारी दिनुभएको छ । यसअघि नै उत्तर र उत्तरपूर्वी क्षेत्रहरूमा फैलिएको प्रकोपले अब सोपो र हाट-युले प्रान्तहरूलाई पनि आफ्नो चपेटामा पारेको छ । यो भौगोलिक विस्तारले प्रकोप नियन्त्रणका लागि थप स्रोतसाधन र रणनीतिक प्रयासको आवश्यकतालाई उजागर गरेको छ । यी नयाँ प्रभावित क्षेत्रहरूमा सुरक्षा चुनौती र भौगोलिक कठिनाइका कारण स्वास्थ्य सेवा पुर्याउनु आफैंमा जटिल कार्य रहेको बताइएको छ ।
विश्व स्वास्थ्य सङ्गठन (डब्ल्यूएचओ) ले कंगोमा इबोला प्रकोपको वास्तविक भयावहता आधिकारिक तथ्याङ्कले देखाएको भन्दा निकै बढी हुन सक्ने भन्दै गम्भीर चेतावनी दिएको छ । डब्ल्यूएचओका अनुसार, प्रकोपको वास्तविक मात्रा दुईदेखि चार गुणासम्म बढी हुन सक्ने अनुमान गरिएको छ । यो अनुमान विशेष गरी समुदायको अविश्वास, स्वास्थ्यकर्मीमाथिका आक्रमण, र विद्रोही समूहहरूको सक्रियताका कारण दुर्गम क्षेत्रमा पहुँचमा कमी जस्ता कारकहरूले गर्दा आएका लुकेका वा रिपोर्ट नगरिएका घटनाहरूमा आधारित छ । यसले गर्दा सङ्क्रमणको वास्तविक फैलावट र समुदायमा परेको प्रभावको पूर्ण आकलन गर्न कठिन भएको छ ।
इबोला एक उच्च संक्रामक र घातक रोग हो, जसको मृत्युदर ५० प्रतिशतभन्दा बढी हुन सक्छ । ज्वरो, गम्भीर रक्तश्राव र अङ्ग विफलता यसका प्रमुख लक्षणहरू हुन् । कंगोको वर्तमान प्रकोप विशेषगरी उत्तरी किभु र इतुरी प्रान्तहरूमा केन्द्रित छ, जहाँ दशकौंदेखि सशस्त्र द्वन्द्व जारी छ । यस द्वन्द्वले स्वास्थ्य सेवाको वितरणलाई अवरुद्ध पारेको छ, जसले गर्दा सङ्क्रमणको पहिचान, सङ्क्रमितहरूको उपचार, र सम्पर्कमा आएका व्यक्तिहरूको खोजी कार्यमा ठूलो चुनौती सिर्जना गरेको छ । द्वन्द्वग्रस्त क्षेत्रमा स्वास्थ्यकर्मीहरूको सुरक्षासमेत एक प्रमुख चिन्ताको विषय बनेको छ ।
प्रकोप नियन्त्रणका लागि खोप अभियान तीव्रताका साथ चलाइएको भए तापनि सुरक्षाको अभाव र स्थानीय समुदायको गलत बुझाइ तथा अविश्वासले यसलाई प्रभावकारी बनाउन बाधा पुर्याएको छ । स्वास्थ्यकर्मीहरूले अक्सर हिंसात्मक आक्रमणको सामना गर्नुपरेको छ, जसले गर्दा उनीहरूलाई दुर्गम क्षेत्रमा काम गर्न असहज भएको छ । यसका अतिरिक्त, मृतकहरूको सुरक्षित अन्त्येष्टि र सङ्क्रमितहरूको समयमै पहिचान तथा अलगाव सुनिश्चित गर्न समुदायको सहयोग अत्यावश्यक छ, तर गलत सूचना र अविश्वासका कारण यो कठिन बन्न पुगेको छ । सामुदायिक सहभागिताको अभावले रोग नियन्त्रण प्रयासहरूमा प्रतिकूल असर पारेको छ ।
अन्तर्राष्ट्रिय समुदायले कंगोलाई इबोला नियन्त्रणमा सहयोग गरिरहेको छ । डब्ल्यूएचओ, मेडिसिन्स सान्स फ्रन्टियर्स (एमएसएफ) लगायतका संस्थाहरूले अग्रपङ्क्तिमा रहेर काम गरिरहेका छन् । यद्यपि, स्थिति अझै नियन्त्रण बाहिर जाने जोखिममा छ, विशेषगरी यदि शहरी क्षेत्रमा प्रकोप फैलियो भने यसले अझ भयावह रूप लिन सक्ने चेतावनी विशेषज्ञहरूले दिएका छन् । लोकतान्त्रिक गणतन्त्र कंगोमा इबोलाको यो दशौं प्रकोप हो, तर यसको जटिलता, सुरक्षा चुनौती र फैलावट विगतका भन्दा फरक र चुनौतीपूर्ण देखिएको छ ।
समग्रमा, कंगोको इबोला सङ्कटले गम्भीर मानवीय र स्वास्थ्य चुनौती खडा गरेको छ । मृतक र सङ्क्रमितको बढ्दो सङ्ख्या, डब्ल्यूएचओको चेतावनी, र भौगोलिक विस्तारले यो प्रकोपलाई तत्काल नियन्त्रण गर्नका लागि अन्तर्राष्ट्रिय स्तरको समन्वित प्रयास अपरिहार्य रहेको दर्शाउँछ । सुरक्षा स्थितिमा सुधार, समुदायको विश्वास आर्जन, र स्वास्थ्य सेवामा पहुँच सुनिश्चित नगरेसम्म यो प्राणघातक रोगको पूर्ण उन्मूलन असम्भवप्रायः देखिन्छ ।
रासस/क्युएनए
